Willa braci Deutsch

W latach osiemdziesiątych XIX wieku, fabrykanci żydowskiego pochodzenia, bracia Julius i Maurycy Deutsch wybudowali w Buczkowicach koło Bielska małą przędzalnię. Kiedy w 1889 roku pożar doszczętnie zniszczył halę fabryczną bracia przenieśli działalność do dynamicznie rozwijającego się Bielska. Przy obecnej ulicy Grażyńskiego otworzyli największą na terenach należących do Austro-Węgier przędzalnię lnu i fabrykę wyrobów jutowych pod nazwą „Gebrüder Deutsch” – „Bracia Deutsch”. W 1907 roku współwłaścicielem firmy został Oskar Deutsch – syn Maurycego. Urodzony w 1880 roku w Cieszynie Oskar ukończył szkołę ludową oraz średnią Państwową Szkołę Przemysłową w Bielsku, specjalizując się w konstrukcji i budowie maszyn. W 1908 roku wyjechał do Niemiec, a następnie do Anglii i Francji, gdzie pracował w fabrykach tekstylnych, podpatrując nowoczesne technologie. Po śmierci ojca wrócił do Bielska i objął kierowanie firmą. Chociaż rodzina Deutschów była narodowości żydowskiej i w wielokulturowym Bielsku nie stanowiło to wyjątku, to w przeciwieństwie do większości zniemczonych Żydów, Deutschowie przyjęli obywatelstwo polskie. W 1922 roku firma budowlano-architektoniczna „Karol Korn” Budowlana Spółka Akcyjna w Bielsku, prowadzona przez Feliksa Korna, syna Karola Korna, zaprojektowała i wybudowała dla Oskara Deutscha i jego brata Juliusa okazałą willę, otoczoną rozległym założeniem parkowym. Główne wejście do budynku znajdującego się przy ulicy Piastowskiej 14 zaprojektowane zostało od strony obecnej ulicy Korna. Budynek posiadał elewację południową, urozmaiconą na osi wykuszem, a na kalenicy dachu znajdowała się wieżyczka z tarasem widokowym. Po II wojnie światowej opuszczona willa została upaństwowiona i oddana na cele przychodni zdrowia, która funkcjonowała w niej przez wiele lat. Około 2001 roku do budynku przeniosła się Wojskowa Komenda Uzupełnień w Bielsku-Białej. Zapomniany i eksploatowany budynek niszczał, aż do 2010 kiedy przystąpiono do jego rewitalizacji.

Willa braci Deutsch – Bielsko-Biała, ul. Piastowska 14